نشانه‌های فرسودگی شغلی

به طور عمده نشانه‌های فرسودگی شغلی به چهار دسته تقسیم می‌شود: جسمانی، روانی، اجتماعی، سازمانی.

نشانه‌های جسمانی همانند خستگی، اختلال در خواب، اختلال در خوردن (خیلی زیاد یا به مقدار خیلی کم)، عوارض جسمانی (همانند سردردها، دردهای معده‌ای–روده‌ای) و آمادگی برای بیماری است. نشانه‌های روانی همانند خشم، تحریک‌پذیری، افسردگی، بی‌حوصلگی، بدگمانی، انعطاف‌ناپذیری شناختی، کاهش عزت نفس و نگرش منفی نسبت به کار است. نشانه‌های اجتماعی شامل گسستن ارتباط طولانی مدت، گوشه‌گیری یا درگیری با اعضاء خانواده یا همکاران و نشانه‌های سازمانی همانند غیبت از کار، روحیه ضعیف، درصد بالای بیکاری، مسائل مربوط به رقابت و کارایی کمتر را می‌توان نام برد (منشی طوسی، 1377).

بعضی از مواردی که منعکس‌کننده نشانگان فرسودگی شغلی هستند ذیلا آمده است:

  • شخص از لحاظ عاطفی احساس می‌کند نسبت به کارش بی‌تفاوت شده است.
  • احساس می‌کند نسبت به مردم بی‌تفاوت شده است.
  • فرد در مورد رفتاری که با بعضی از ارباب‌رجوعها دارد احساس ناراحتی می‌کند.
  • شخص احساس می‌کند در کارش بیش از حد زحمت میکشد.

علاوه بر این احساسات ذهنی، خستگی عاطفی و محرومیت، اغلب علایم جسمی هم وجود دارند (ساراسون[1]،1987).

[1] Sarason