دانلود پایان نامه

پس از انجام پژوهش در خصوص دلیل وجود اختلاف و یا اشتراک در مباحث فقهی بین دو مذهب باید گفت که این موضوع بازگشت به منابع استنباط احکام دارد.
الف: موارد اشتراکی در مباحث یاد شده، اکثراً ریشه در کتاب و سنت ( که مورد استناد فقهای هر دو مذهب است) دارند. به عبارت دیگر آیات و احادیثی هستند که نص بوده و جزء محکمات قرآن و تلویحاً حدیث هستند. در این موارد ادله عقلیه راهی ندارند و جزء تعبدیات (نه تعقلیات) فقهی هستند.
بنابراین وقتی منابع یکسان شد، نتیجه آن تشابه در فتاوی و اقوال فقهاء است.
ب: در خصوص موضوعات اختلافی در مباحث فقهی نیز، همانگونه که مقدمتاً ذکر شد، از اختلاف در مبادی استنباطی و ادله احکام نشأت می گیرد. فقه امامی و به تبع آن قانون مدنی ریشه در کتاب و سنت پیامبر(ص) و امامان دارد. اجماع نیز بر اساس انواع تقسیم‌بندی که برای آن در نظر گرفته شده است( حسی ، دخولی ، لطفی ، حدس ، منقول ، … ) بازگشت به سنت دارد.
ولی در فقه حنفی علاوه بر کتاب و سنت، ادله عقلیه مانند قیاس، استحقسان، مصالح مرسله، سد ذاریع و … جزء موارد استنباط احکام است و ریشه اکثر اختلافات بازگشت به این مطلب می نماید. البته در مواردی مشاهده شده است که این اختلافات ریشه در سنت نیز دارد، که آن نیز مربوط به علوم ترجیح احایث و مستندات آن است.
با توجه به تأکیداتی که دین اسلام و پیامبر ( ص ) و بزرگان دین بر وحدت اسلامی دارند، باید در تقویت هر چه بیشتر بین مذاهب اسلامی کوشید و این میسر نیست، جزء با برجسته کردن موارد اتفاقی بین مذاهب و نیز احترام به موارد اختصاصی، فیمابین با برگزاری همایش ها ، جلسات مباحثه و گفتگو در سایه اتحاد و رعایت اسلوب علمی در مباحثات گروهی.
قانون مدنی ایران و فقه امامی نیز با رعایت این موضوع حقوقی اقلیت‌های دینی و نیز سایر مذاهب اسلامی را در احوال شخصیه به رسمیت شناخته است که این خود مطلبی در جهت تقویت بین مذاهب است.
امید است که این پژوهش بتواند به عنوان گزارشی مختصر از دریای بیکران فقه اسلامی، سهولت تحقیق و پژوهش در حوزه فقه را سبب شود.
باتشکر
امان محمد شایگان
فهرست منابع و ماخذ
قرآن کریم، ترجمه مکارم شیرازی.
ابن رشد، بدایة المجتهد و نهایة المقتصد، ۲ج، دارالکتب الاسلامیه، قاهره، ۱۴۰۳ه.ق.
ابن عابدين، محمد أمين، رد المحتار على الدر المختار، دارالفکر، بیروت،۱۴۱۲ه.ق.
ابن قدامه، محمد ابن عبدالله، المغنی، ۱۰ج، دار احیاء التراث العربی، بیروت، ۱۴۰۵.
ابن نجم، زین الدین بن ابراهیم، الأشباه والنظائر على مذاهب أبي حنيفة النعمان، دارالکتب العلمیه، بیروت، ۱۴۱۹ه. ق.
ابن نجیم، زین العابدین، البحر الرائق فی شرح کنز الدقائق، ۶ج، دارالکتب العلمیه، بیروت، ۱۴۱۸ه.ق.
ابوزهره، محمد، الاحوال الشخصیه، دارالفکر العربی، قاهره، ۱۴۱۶ه.ق.
ابی شیبه، عبدالله بن محمد، المصنف، ۸ج، دارالفکر، بیروت، ۱۴۱۴ه.ق.
اراکی، محمد علی، المسائل الواضحه، دفتر تبلیغات اسلامی، قم، ۱۴۱۴ه ق.
امامى، سيد حسن، حقوق مدنى، 6 جلد، انتشارات اسلامية، تهران – ايران، ه‍ ق
آل نجف، عبدالکریم، الحلال والحرام في الشريعة الإسلامية، لمجمع العالمي للتقريب بين المذاهب الإسلامية، المعاونية الثقافية، مركز التحقيقات والدراسات العلمية، تهران، پ۴۲۸ه.ق.
بابرتی، محمد بن محمد، العنایه شرح الهدایه، ۱۰ج، دارالفکر، بیروت، ۱۴۲۰ه.ق.
بحرانى، آل عصفور، يوسف بن احمد بن ابراهيم، الحدائق الناضرة في أحكام العترة الطاهرة، 25 جلد، دفتر انتشارات اسلامى وابسته به جامعه مدرسين حوزه علميه قم، قم – ايران، اول، 1405 ه‍ ق.
جزیری، عبدالرحمن، الفقه علی المذاهب الاربعه، ۵ج، دارالکتب العلمیه، بیروت، ۱۴۲۰ه.ق.(منبع الکترونیکی)