احساس نگرانی در مورد آینده فرد بیمار و اختلال در رسیدگی به کارهای منزل

4 [do_widget id=kl-erq-2]
3
2
1
حداکثر نمره=60 میانه طیف= 36 حداقل نمرات=12
3-3-ابزار جمع آوری داده ها:
جمعآوري اطلاعات در اين تحقيق از طريق مراجعهي مستقيم پژوهشگر به پاسخگويان و ارائه پرسشنامه به آنها، انجام گرفته است. با استفاده از پرسشنامه می توان داده ها را به کمیت تبدیل کرد و همبستگی های گوناگون میان آن ها تحلیل نمود(کیوی و كامپنهود ، 176:1377).
پرسشنامهها فرمهايي چاپي براي جمعآوري دادههاست كه حاوي پرسشها يا اظهاراتي است كه آزمودني اغلب بدون ذكر نام خود به آنها پاسخ ميدهد(سليجر و شوهامي، 1378: 162). پرسشنامه بعد از تعريف نظري و عملياتي مفاهيم طراحي ميشود. پرسشنامه تابع تعريف عملياتي مفاهيم است. محتواي پرسشنامه را سنجههاي قابل مشاهده تشكيل ميدهد. در پرسشنامه هر يك از معرفها تبديل به يك سوال ميشوند(ساعي، 1386: 87). سوالات پرسشنامه به دو صورت سوالات بسته و سوالات باز ارايه ميشوند. سوالات بسته سوالاتي است كه حدود پاسخها از قبل در پرسشنامه درج شده است و پاسخگو به انتخاب يكي از گزينههايي كه در آن مشخص شده، ميپردازد. منظور از پرسشهاي باز، سوالاتي است كه در آن پاسخگو خود اقدام به نوشتن پاسخ ميكند و حدود آن از قبل مشخص نشده است.
ماهيت سوالاتي كه در پرسشنامه مطرح ميشود ميتواند متفاوت باشد. از نظر كيوي و كامپنهود، سوالات معمولا شامل وضعيت اجتماعي، شغلي و خانوادگي افراد مورد بررسي، درباره عقايد و ايستارهايشان راجع به مسايل انساني، دنيوي و معنوي، درباره انتظارشان، سطح معرفت يا آگاهيشان در مورد يك حادثه يا يك مساله و يا كلا درباره هر نكتهاي ميباشد كه اطلاع از آن براي محقق جالب توجه است(كيوي و كامپنهود، 1377: 18).
پرسش های مورد استفاده در اين تحقيق پس از مطالعات اسنادي و بررسي تحقيقات پيشين توسط محقق، با استفاده از سوالات باز و بسته تهیه شده است. هر پرسشنامه شامل دو بخش است. بخش اول مربوط به سوالات فردي و جمعيتشناختي ميباشد.
بخش دوم پرسشنامه مربوط به سنجش متغیرهای اصلی پژوهش است. متغيرهاي این بخش پرسشنامه، با استفاده از مقياس ليكرت، سنجيده شدهاند. مقياس ليكرت از افراد ميخواهد با انتخاب يكي از موارد “خیلی زیاد”، “نسبتا زیاد”، “متوسط”، “کم” و “به هیچ وجه” به پرسشها پاسخ دهند و به این ترتیب شدت موافقت یا مخالفت خود را با هرگویه نشان دهد. نام ديگر اين مقياس را طيف مجموع نمرات مينامند. بر اين اساس به هر كدام از گزينهها نمرهاي تعلق ميگيرد و نمرههاي سوالات با هم جمع شده و نمره كل براي يك متغير ساخته ميشود.
بخش اول مربوط به سوالات فردي و جمعيتشناختي ميباشد. در اين بخش از پاسخگويان درباره جنسيت، سن، وضعیت اشتغال، میزان تحصیلات بیمار و والدین، نسبت خویشاوندی والدین، وضعیت حال حاضر زندگی پدر و مادر، تعداد فرزندان و تعداد فرزندان PKU پرسيده شده است.
بخش دوم در پرسشنامه از متغیرهای اصلی چون افسردگی و غمگینی، فعالیت های اجتماعی و تفریحی، احساس ناتوانی نسبت به همسالان، احساس نگرانی در مورد آینده فرد بیمار، اختلال در رسیدگی به کارهای منزل و مشکلات ناشی از درمان پرسیده شده است.
3-4- اعتبار يا قابليت اعتماد ابزار اندازه گيري:
اعتبار يا Validity با اين سوال كه « آيا واقعا، فرد چيزي را كه فكر ميكند اندازه ميگيرد، اندازهگيري ميكند يا نه؟ سروكار دارد. ( طباطبايي، 1381: 13 ). شناسایی اعتبار تحقیق مخصوصا در دانش های اجتماعی-انسانی، از آن رو مطرح می شود که تحقیق در زمینه امر نظری صورت می گیرد یعنی پژوهش با واسطه و غیر مستقیم و از طریق شاخص ها صورت می گیرد(ساروخانی،138:1380). در کاربرد متعارف واژه ي اعتبار،اشاره به اين نکته دارد که يک سنجه ي تجربي تا چه حد معناي واقعي مفهوم مورد بررسي را به قدر کافي منعکس مي کند(ببي،282:1388). به عبارت دیگر زماني آزمون داراي روايي محتواست كه سوالات آزمون، محتواي كامل صفتي را كه آزمون براي اندازهگيري آن ساخته شده است در برگيرد(نگهبان، 1382: 80) يعني همان مفهومي را كه قصد سنجش آن را داريم، بسنجد. در واقع اعتبار تحقیق نشان می دهد که آیا شخص درست در حال اندازه گیری همان چیزی است که در اندیشه اندازه گیری آن است؟
يکي از شيوه‌هاي ارزيابي اعتبار،اعتبار صوري است.ادوارد کارمانيز و ريچارد زلر(1979)سه نوع ديگر اعتبار را نيز مطرح کرده اند که عبارتند از:اعتبار مرتبط با معيار،اعتبار سازه اي و اعتبار محتوا(ببي،283:1388). در اين تحقيق از پرسشنامه استاندارد و اعتبار صوري بهره گرفته شده است و منظور از آن اتفاق نظر کارشناسان و متخصصان در مورد شاخص‌ها و معيارهاي پژوهش است.(ساروخاني،139:1380). اعتبار این پرسشنامه توسط اساتید محترم راهنما و مشاور تایید گردید.
3-5- پايايي ابزار اندازه گيري:
منظور از پايايي آزمون، دقت اندازهگيري و ثبات آن ميباشد. پايايي مسالهاي كمي و تكنيكي است و بيشتر ناظر به اين سوال است كه ابزار اندازهگيري با چه دقت و صحتي پديده يا صفت مورد نظر را اندازهگيري ميكند(كلانتري، 1385: 74) از اينرو، شاخصي است دال بر اينكه تا چه حد سنجه(وسيله اندازهگيري) داراي خطاهاي تغييرپذيري است.منظور از خطاهاي اندازهگيري اين است كه وسيله اندازهگيري نتواند بهدرستي واقعيتي را در زمانهاي مختلف و واقعيات مشابه را در يك زمان بهدرستي بشناسد و دگرگونيهاي آن را اندازهگيري كند(ساروخاني، 1382: 147). زماني كه مقياسي از نوع ليكرت باشد و هدف پژوهشگر، سنجش يك مفهوم پيچيده از طريق گويههاي مختلف و متعدد باشد، به منظور سنجش سازگاري دروني گويهها، ميتوان از آماره آلفاي كرونباخ استفاده كرد. هر اندازه مقدار ضريب آلفا به يك نزديكتر باشد، حاكي از آن است كه گويهها انسجام دروني بيشتري با هم دارند.
سنجشي داراي پايايي است که در صورت تکرار آن در مواقع ديگر به نتايج يکسان برسد.اگر مردم در مواقع مکرر به پرسش،پاسخ يکساني بدهند،آن پرسش داراي پايايي است.(دواس،62:1382)
برای سنجش پایایی روش های مختلفی استفاده می شوند در این پژوهش پايايي سوالات پرسشنامه بر اساس آزمون آلفاي کرونباخ تعيين شده است.مقدار آلفا در دامنه 1-0 است.به طوريکه از طريق اين ضريب به پايداري دروني گويه‌ها پي برده مي شود.اگر اين ضريب صفر باشد،بيانگر عدم پايايي کامل گويه‌ها و اگر يک باشد،پايايي کامل را نشان مي دهد.. پس از سنجش پايايي مفاهيم مورد نظر، مقادير زير براي آلفاي كرونباخ بدست آمده است:
جدول شماره3-7:ميزان آلفا كرونباخ گويه ها
متغیر
تعداد گویهها
میزان آلفای کرونباخ
افسردگی و غمگینی