مقاله دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی و دانش آموزان دختر

در پژوهش نظری(1391)، که با هدف احساس تعلق هويتي و نقش آن در شكل گيري تصورات قالبي در پيشداوري و تعصب صورت گرفت، نتایج بررسی نشان داد که يكي از عواملي تعيين كننده در تقويت و يا تضعيف مباني زمينه ها عيني و ذهني همگرايي و همبستگي ملي مي باشد. در شرايط كنوني، تفكرات قالبي و پيشداوري ها در مناسبات بين افراد، طوايف، اقوام و گروه هاي ايراني نقش موثري ايفا مي كند و فهم دقيق ابعاد و زواياي اين مساله مي تواند ما را در رفع بسياري از سوء تفاهم ها و تحكيم مباني هويت ملي و رفع زمينه هاي بهره برداري نيروهاي بيگانه بيش از پيش ياري كند.
Widget not in any sidebars

در پژوهشی که توسط کشاورزی ارشدی وهمکاران(1390)، با هدف بررسی رابطه فراشناخت وعزت نفس با خلاقيت در دانش آموزان انجام شد. جامعه آماري را تمامي دانش آموزان دختر دوره متوسطه دبيرستان هاي شهر تهران در سال تحصيلي 89 – 88 تشکیل می دادند كه بر اساس جدول مورگان و كرجسي 350 نفر به عنوان نمونه مشخص و با استفاده از روش نمونه گيري خوشه اي از بين جامعه آماري انتخاب شده بودند. ابزار تحقيق شامل سه پرسش نامه فراشناخت سوانسون(1996)، عزت نفس كوپر اسميت (1994)، و پرسش نامه خلاقيت عابدي(1362)، بوده است. با استفاده از روش هاي آمار توصيفي (شاخص هاي مركزي و پراكندگي) روشهاي آمار استنباطي (همبستگي پيرسون و رگرسيون همزمان) اطلاعات مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. نتايج نشان داد ارتباط معنا داري بين هر يك از مولفه هاي فراشناخت و خلاقيت و عزت نفس دانش آموزان وجود دارد . ضرايب معادله رگرسيون نشان داد راهبردهاي فرا شناخت 45% تغييرات خلاقيت و همچنين عزت نفس 51% تغييرات خلاقيت را تبيين و پيش بيني مي كند.
در پژوهشی که توسط زینلی(1389)، با هدف بررسي رابطه راهبردهاي فراشناختي و خلاقيت با عزت نفس و عملکرد تحصيلي دانش آموزان دبيرستاني شهر سده انجام شد.جامعه آماري،کليه دانش آموزان دوم و سوم دبيرستاني دختر و پسر شهر سده و نمونه با حجم 220 نفر که با روش نمونه گيري تصادفي خوشه اي چند مرحله اي انتخاب شدند.براي تجزيه و تحليل داده ها از آمار توصيفي و آمار استنباطي استفاده شد. داده ها از طريق پرسشنامه راهبردهاي يادگيري و مطالعه کرمي، خلاقيت عابدي، عزت نفس کوپراسميت جمع آوري و عملکرد تحصيلي نيز از معدل نيم سال اول سال تحصيلي استفاده شد.پايايي اين پرسشنامه ها از طريق آلفاي كرونباخ به ترتيب 74/0، 73/0، 70/0 به دست آمد. نتايج تحليل داده ها نشان داد که بین راهبردهاي فراشناخت وخلاقیت با عزت نفس رابطه مثبت وجود دارد.
در پژوهشی که توسط حسن زاده و ایمانی فر(1389)، با هدف بررسي رابطه خلاقيت و عزت نفس با پيشرفت تحصيلي نوجوانان و جوانان انجام شد.روش پژوهش همبستگي بود وجامعه آماري شامل دانش آموزان پايه دوم رشته رياضي فيزيک و علوم تجربي دبيرستان بود. نمونه آماري شامل 80 دانش آموز دختر و پسر که به روش نمونه گيري تصادفي انتخاب شده بود. ابزار اندازه گيري براي سنجش خلاقيت پرسشنامه خلاقيت (CREE) تورستون، ميلن جر و براي آزمون عزت نفس از پرسشنامه کوپراسميت (58 سوالي) استفاده شد. نتايج نشان داد که بين خلاقيت و عزت و پيشرفت تحصيلي دانش آموزان تفاوت معني داري وجود ندارد. بين خلاقيت و عزت نفس با رشته هاي تحصيلي تفاوت معناداري وجود ندارد. بين خلاقيت و جنس نيز تفاوت معناداري وجود ندارد. همبستگي عزت نفس با خلاقيت بيشتر از همبستگي عزت نفس با پيشرفت تحصيلي و همين طور همبستگي خلاقيت با پيشرفت تحصيلي مي باشد.
در پژوهشی که توسط یارمحمدیان(1385)، با هدف بررسی ارتباط خود پنداره و عزت نفس در دانشجویان خلاق و غیر خلاق انجام گرفت. جامعه آماری این پژوهش را دانشجویان دانشکده علوم تربیتی دانشگاه شیراز تشکیل می دادند. نمونه تحقیق شامل 100 نفر دانشجو از بین دانشجویان کارشناسی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شیراز بودند که به طریق جدول اعداد تصادفی از بین گرایش های مختلف انتخاب شدند. ابزار سنجش در این تحقیق، آزمون خلاقیت عابدی جهت تمایز دانشجویان خلاق از غیر خلاق و آزمون خود پنداره راجرز جهت سنجش متغیر خود پنداره دانشجویان بود. همچنین جهت سنجش میزان عزت نفس آنان از آزمون عزت نفس کوپر اسمیت استفاده گردید. نتایج تحقیق نشان داد که میان نمرات میانگین خود پنداره و عزت نفس دانشجویان خلاق و غیر خلاق تفاوت معنا داری وجود دارد. همچنین این نتایج نشان داد که دانشجویان خلاق نسبت به دانشجویان غیر خلاق، نمرات بهتری در دو متغیر خود پنداره و عزت نفس کسب کردند. در مجموع نتایج نشان داد که بین خود پنداره و عزت نفس هر گروه رابطه معنا داری وجود دارد. بر اساس نتایج به دست آمده می توان استنباط نمود که عزت نفس یکی از ویژگی های مثبت شخصیت و تابع خود پندارة هر فردی است، به طوری که خود پنداره مثبت همراه با عملکرد موفقیت آمیز موجب عزت نفس بالا می گردد.
بررسی موسوی و همکاران(1383)، نیز که با هدف بررسي ارتباط بين انواع سبك هاي اسناد، عزت نفس، خلاقيت و نگرش خلاق دانش جويان انجام شد. به اين منظور تعداد 277 نفر(151 دختر و126 پسر) از دانش جويان دوره كارشناسي دانشگاه گيلان از طريق نمونه گيري تصادفي طبقه اي انتخاب شدند وپرسش نامه هاي چهار گانه تحقيق(شامل پرسش نامه سبك اسناد سليگمن، پرسش نامه عزت نفس كوپر اسميت و پرسش نامه هاي خلاقيت گليفورد و نگرش خلاق عابدي بر روي آن ها اجرا گرديد. پس از اجراي پرسش نامه هاي مذكور، يافته هاي زير به دست آمد: 1- نتايج آزمون تحليل واريانس يك طرفه حاكي از آن بود كه بين ميزان عزت نفس دانش جويان با توجه به ماهيت رشته هاي تحصيلي و نگرش خلاق آن ها تفاوت معني دار آمار وجود ندارد. 2- نتايج آزمون تحليل رگرسيون هم زمان نشان داد كه بين دو سبك اسناد دروني – بيروني و كلي – اختصاصي پس از شكست با ميزان نگرش خلاق آزمودني ها رابطه منفي و معني داري وجود دارد. علاوه بر آن نتايج تحليل رگرسيون گام به گام در اين زمينه نشان داد كه سبك اسناد دروني – بيروني پس از شكست رابطه منفي و معني دار، اما سبك اسناد پايدار – ناپايدار پس از موفقيت رابطه مثبت و معني داري را با ميزان نگرش خلاق دارد. 3- نتايج آزمون تحليل رگرسيون هم زمان و گام به گام نشان داد كه ميان سبك اسناد پايدار- ناپايدار پس از موفقيت، هم چنين پايدار – ناپايدار و كلي – اختصاصي پس از شكست با عزت نفس دانش جويان رابطه منفي و معني داري وجود دارد. به اين معني كه هر گاه اسناد پايدار دانش جويان پس از موفقيت و شكست و اسناد كلي آن ها پس از شكست افزايش يابد، ميزان عزت نفس آن ها كاهش پيدا خواهد كرد. 4- نتايج تحليل رگرسيون هم زمان و گام به گام نشان داد كه سبك هاي اسناد پايدار – ناپايدار پس از موفقيت و شكست، سبك اسناد كلي- اختصاصي پس از شكست، هم چنين عوامل ابتكار و سيالي در مقياس نگرش خلاق رابطه منفي و معني داري با ميزان عزت نفس دانش جويان دارد و اين متغيرها پيش بيني كننده خوبي براي ميزان عزت نفس دانش جويان به شمار مي آيند. علاوه بر آن نتايج تحليل رگرسيون با استفاده از مقياس خلاقيت نشان داد كه تنها سبك اسناد كلي – اختصاصي پس از شكست با ميزان عزت نفس دانش جويان رابطه منفي و معني داري داشت اما هيچ يك از عوامل مقياس خلاقيت رابطه معني داري با ميزان عزت نفس نشان ندادند.
شکرکن و همکاران(1381)، در بررسی خود که به منظور بررسي رابطه ساده وچندگانه خلاقيت، انگيزه پيشرفت و عزت‌نفس با كارآفريني در دانشجويان دانشگاه شهيدچمران اهواز طراحي شده بود. نمونه اصلي اين تحقيق شامل 400 دانشجوي دختر وپسر دانشگاه شهيدچمران اهواز بود. يك نمونه 200 نفري نيز به منظور اعتباريابي و پاياني سنجي آزمونهاي مورد استفاده به كار گرفته شد. هر دو نمونه با روش نمونه‌گيري تصادفي ساده انتخاب شدند. براي تحليل داده‌ها علاوه بر روشهاي توصيفي ميانگين و انحراف معيار از ضريب همبستگي ساده و رگرسيون چندگانه براي آزمون فرضيه‌ها استفاده شد. ابزارهاي جمع‌آوري داده‌ها در اين پژوهش شامل پرسشنامه سنجش صفات كارآفريني، آزمون جهت‌گيري كارآفريني، آزمون خلاقيت، پرسشنامه انگيزه پيشرفت و آزمون عزت نفس بودند. پرسشنامه‌هاي سنجش صفات‌كارآفريني، جهت‌گيري كارآفريني و انگيزه پيشرفت توسط پژوهشگران اين تحقيق به فارسي برگردانده شد و ضرايب اعتبار و پايایي آنها محاسبه گرديد. فرضيه‌هاي اين پژوهش شامل چهار فرضيه اصلي و 8 فرضيه فرعي است، كه روابط ساده و چندگانه بين متغيرهاي پيش‌بين خلاقيت، انگيزه پيشرفت و عزت‌نفس را با متغير ملاك كارآفريني در كل نمونه و به تفكيك در نمونه‌هاي دختران و پسران مطرح مي‌سازند.
جمع بندی
با توجه به نتایج بررسی های انجام شده، خلاقیت واستعدادهای خلاقه نهفته در كودك ونوجوان قابل رشد وتوسعه است واین كیفیت مستلزم تلاش وكوشش همه جانبه در ابعاد گوناگون كودك ونوجوان به ویژه عزت نفس می باشد. ولیكن قابل تعمق است كه رابطه عزت نفس ورفتارهایی همچون تفكر واندیشیدن كه غیر آشكار هستند با دلایل گوناگون نشان داده شده است . از آن جمله افزایش عزت نفس كلی است كه كل فرایند فكری راتحت تأثیر قرار می دهد بنابراین منطقی خواهد بود اگر فرض كنیم حتی در فرآیند تفكر و اندیشیدن، عزت نفس به عنوان پایه اصلی آن مطرح است(كارل ،۱۹۹۸). نوجوانان دارای عزت نفس پائین الگوهای منفی خلاقیت را از خود به نمایش می گذارند اما كودكان ونوجوانان دارای عزت نفس بالاتر خلاقیت های گوناگون از خود بروز می دهند(نیكسون و جوت ، ۱۹۹۹). همچنین برپایه تحقیقات انجام گرفته توسط شرمن و جفری (2011)، هریسون (2011)، جردن ، اسپنسر و زانا (2005)، رابطه ی عزت نفس و تعصب تأیید شده است امّا جهت این رابطه به درستی مشخص نیست. بامیستر(2003)، رومرو(2000)، شفیع آبادی(1391)، جمشیدی، اکبری ومهرگان(1391)، زینلی(1389)، کشاورزی ارشدی (1390)، و شکرکن و همکاران (1381)، نشان داده اند که خلاقیت و عزت نفس با یکدیگر رابطه دارند. هم چنین پژوهش مالگورزادا (2013)، و العلی(2008)، نشان داده است که خلاقیت با تعصب همراه نیست. چرا که تعصب از فکر کردن جلوگیری می کند. به اعتباری کسی که تعصب دارد دیگر انعطاف ندارد و در مقابل هر چیزی جبهه میگیرد و نمی خواهد رویه خود را در زمینه های مختلف هر چند هم اشتباه باشد تغییر دهد. حاضر است ضرر های فراوانی را متحمل شود و دست از عقاید باطلش بر ندارد(راسل،1950،ترجمه یوسف زاده،1378).
خلاصه ای از مطالب ارائه شده
در این فصل ابتدا به بررسی مفاهیم، تعاریف، نظریه ها و رویکردهای هر یک از متغیرهای پژوهش پرداخته شد. در رابطه با مفاهیمی از قبیل تعصب به صورت تفصیلی بحث شد، سپس ریشه ها، انواع، نظریه ها و مطالعات مربوط به تعصب آورده شد. متغیر بعدی عزت نفس بود که در رابطه با آن نیز به تفصیل بحث شد. در ادامه تعاریف متعدّد، تفاوت آن با اعتماد به نفس و خودپنداره، عوامل مؤثر بر آن، نظریه ها وپژوهش های مربوط به آن آورده شد. در بخش بعدی به بررسی متغیر خلاقیت پرداخته شد. تعاریف مختلف، نظریه های مربوطه و مطالعات انجام شده در مورد آن آورده شد. در بخش انتهایی این فصل به مرور پیشینه پژوهش های انجام شده در دو بخش خارجی و داخلی پرداخته شد.

فصل سوم
روش پژوهش
3-1 مقدمه
به طور کلی هر تحقیق ابتدا درپی طرح مساله یا مشکلی مطرح می شود که سوالات زیادی را در ذهن محقق ایجاد می کند و موجب پیدایش فرضیاتی می شود. پژوهشگر با جمع آوری اطلاعات و آمار مورد نیاز و تجزیه و تحلیل آنها، به پاسخ به سوالات پژوهشی و تایید و یا رد فرضیات مطرح شده می پردازد. لذا جمع آوری اطلاعات و چگونگی تجزیه وتحلیل آنها از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است و به عنوان یک مقوله از فرآیند علمی است که نظریه ها در قالب آمار و ارقام علمی تجلی می یابد، ثمره آن به صورت کمی جلوه گر شده و مدل نظری تحقیق قابل سنجش و محاسبه می شود. به همین منظور در این فصل با در نظر گرفتن هدف تحقیق، روش تحقیق مشخص شده و با انتخاب جامعه آماری و نمونه مشخص و توزیع پرسشنامه به جمع‌آوری اطلاعات پرداخته تا بتوان روابط بین متغییر های تحقیق را از دیدگاه شرکت کنندگان در مطالعه کشف و شناسایی کرد(سرمد وهمکاران،1390).
3-2 روش پژوهش
تحقيق حاضر از آن جهت كه به بررسي و شناخت بيشتر روابط ميان متغيرها در شرايط موجود مي پردازد در دسته تحقيقات توصيفي قرار مي گيرد. در تحقيقات توصيفي مي‌توان ويژگي‌هاي جامعه مورد مطالعه را از طريق بررسي پيمايشي يا نظر سنجي ارزيابي نمود. اجرای تحقیق توصیفی می تواند صرفاً برای شناخت بیشتر شرایط موجود یا یاری دادن به فرایند تصمیم گیری باشد. براي بررسي توزيع ويژگي‌هاي يك جامعه آماري روش تحقيق پيمايشي به كار مي رود(سرمد و همکاران، 1390). از سوي ديگر تحقيق حاضر را مي توان در دسته مطالعات ميداني قرار داد. محقق سعي نموده است تا با انتخاب يك جامعه آماري و نمونه مشخص، روابط میان متغیرهای تحقیق را از دیدگاه شرکت کنندگان در مطالعه کشف و شناسایی کند. نهایتاً این‌که تحقیق حاضر را می‌توان در دسته تحقیقات همبستگی قلمداد کرد. تحقیقات همبستگی شامل کلیه تحقیقاتی است که در آن سعی می شود رابطه بين متغيرهاي مختلف با استفاده از ضريب همبستگي كشف و يا تعيين شود. در اين مطالعه، محقق با استفاده از آزمون ضريب همبستگي به تجزيه و تحليل همبستگي بين متغیرهای مستقل (عزت نفس و خلاقیت) و متغیر وابسته (تعصب) پرداخته است.
3-3 جامعه آماري، اندازه نمونه و روش نمونه گيري تحقيق
جامعه آماري عبارتست از مجموعه اي از افراد يا واحدها كه داراي حداقل يك صفت مشترك باشند. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد جاسک می باشد که در زمان انجام این تحقیق (نیمسال اول 93-92) مشغول به تحصیل هستند .این دانشگاه در چهار دانشکده ی علوم انسانی ، علوم پایه ، فنی و مهندسی و کشاورزی دارای 1190 نفر دانشجو در17 رشته ی متفاوت و در دوره های کاردانی و کارشناسی اعم از پیوسته و ناپیوسته می باشد . 683 نفر در دانشکده ی علوم انسانی در رشته های آموزش ریاضی (24 نفر )،آموزش و پرورش ابتدایی طرح معلمان( 130 نفر) ، حسابداری (60نفر ) ، حقوق (40 نفر) ، روانشناسی عمومی ( 47 نفر ) ، علمی کاربردی حسابداری (118 نفر ) ، آموزش ابتدایی (119 نفر ) و کارشناسی علمی کاربردی حسابداری ( 145 نفر ) در دانشکده ی علوم پایه 27 نفر در رشته ی شیمی کاربردی ، در دانشکده ی فنی و مهندسی 463 نفر در رشته های الکتروتکنیک (111 نفر ) ، عمران – آب و فاضلاب (52 نفر ) ، فن آوری اطلاعات ( 36 نفر ) ،کامپیوتر ( 103 نفر ) ، مهندسی تکنولوژی (54 نفر ) ، نقشه کشی معماری (59 نفر ) و کاردان فنی برق (48 نفر ) و در دانشکده ی کشاورزی 17 نفر در رشته ی امور زراعی و باغی مشغول به تحصیل می باشند.
از آن جا که انجام پژوهش حاضر بروی همه جامعه آماری زمان بر و مستلزم صرف هزینه زیاد بود، لذا این پژوهش بر روی نمونه ای از این جامعه اجرا گردید.
برای تعیین حجم نمونه از فرمول کوکران استفاده شد:
Z= مقدار متغیر نرمال واحد استاندارد، که در سطح اطمینان 95 درصد برابر 1.96 می باشد.
P=مقدار نسبت صفت موجود در جامعه است. که می توان آن را 0.5 در نظر گرفت. در این حالت مقدار واریانس به حداکثر مقدار خود می رسد.
q= درصد افرادی كه فاقد آن صفت در جامعه هستند (q=p-1)
d= مقدار اشتباه مجاز که در اینجا 0.05 در نظر می گیریم.