ترتيب فضاي سياسي و اجتماعي پس از صدام هرگونه فرصت را براي رقابت ها و تعاملات دموکراتيک از دست داد و وضعيت حکمراني آن در ماهيت و مسير حکمراني بسيار ضعيف و شکننده ظاهر شد. اما آن چه به عوامل و موانع شکل گيري دموکراسي شکننده و ناپايدار در عراق کمک کرده است، رويکرد مداخلانه جويانه و اشغال نظامي اين کشور از سوي آمريکا آن هم با هدف محو سلاح هاي کشتار جمعي و به جهت همدستي عراق در سناريو مرگبار القاعده بعد از حوادث تروريستي 11 سپتامبر بوده است.
    نکته آن است که با همه زمينه ها و عواملي که در باب ناپايداري و شکنندگي دموکراسي براي عراق امروز گفته شد، نمي تواند، آغازي براي تداوم دموکراسي شکننده و ناپايدار در عراق باشد. دموکراسي واقعي در عراق که به واقع نياز اساسي جامعه امروز عراق است، نيازمند حکمراني خوب، دولت مقتدر و کارآمد و نيز ايجاد فضايي همکاري جويانه و لزوم حذف شکاف ميان دولت و جامعه مدني است. امروز دست اندرکاران نظام سياسي عراق بايد بدانند که براي نجات عراق از دست گروهک های تندرو و افراطی و دخالت همسایگان و قدرت های فرا منطقه ای نخست باید تدبیری برای توزیع عادلانه ی قدرت بیندیشند. هر چند خطر خشونت هاي فرقه اي و فعاليت گرو ه هاي تروريستي مانند داعش که به جاي القاعده وارد کارزار تروريستي در ساختار نظام سياسي عراق شده، اين امکان را کمرنگ مي کند و از تحقق آن مي کاهد. با این حال ایجاد امنیت به عنوان مهم ترین بستر دموکراسی و پاک سازی عراق از تروریست های اشغال گر می تواند گام اول در مسیر دموکراسی سازی عراق باشد.

فهرست منابع

اطاعت، جواد. (1378). توسعه سیاسی. تهران: نشر مبین
اطاعت، جواد. (1378). احزاب سیاسی، ضرورت پیدایش و تحول. تهران: نشر همشهری.
اولمان، ریچارد.(1385). امنیت ملی در جهان سوم.ترجمه حسین خراسانی.تهران: نشر راهبرد اندیشه.
ایروانی، امیرسعید. (1388). بررسی وضعیت داخلی و خارجی عراق به هنگام تجاوز نظامی آمریکا. تهران: مرکز تحقیقات استراتژیک .
ایروانی، امیرسعید. (1388). مأموریت جدید سازمان ملل درعراق، واقعیت ها و پیامدها. تهران: نشرمرکز تحقیقات استراتژیک.
برزگر، کیهان. (1385). سیاست خارجی ایران در عراق جدید. تهران: مرکز تحقیقات استراتژیک.
تیشه یار، ماندانا و ظهیری نژاد، مهناز. (1387). بررسی نقش جغرافیایی سیاسی عراق در روابط با همسایگان. تهران: نشر ذره
ثقفی عامری، ناصر. 1385. عراق جدید؛ تغییرات ژئوپلتیک. فصلنامه راهبرد. شماره 39 .
حمیدی نیا، حسن. (1387). ایالات متحده آمریکا. تهران: نشر دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی.
غرایاق زندی، داوود. (1389). ایران، خاورمیانه و آمریکا.تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
محمدپور، علی.(1385). جغرافیای کشور عراق با تأکید بر مسائل ژئوپلتیک. تهران: سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح.
نامی، محمدحسن و علی محمدپور(1388)جغرافیای کشور عراق با تاکید بر مسائل ژئوپلتیک، سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح.
واعظی، محمود. (1387). تعامل ایران و امریکا در عراق. تهران: مرکز تحقیقات استراتژیک.
مقالات
اخوان کاظمی، بهرام.1386. بررسی تعاملات فرهنگ سیاسی و تحزب در ایران. پژوهشنامه علوم سیاسی. شماره 8 .
اخوان مفرد، حمیدرضا.1375. ساختار استبدادی حکومت پادشاهی و عدم رشد احزاب در ایران. فصلنامه راهبرد. شماره 6.
ازغندی، علیرضا و صابر کرمی پاییز. 1388. قوم گرایی و ایجاد نظام سیاسی دموکراتیک در عراق. فصلنامه تخصصی علوم سیاسی. شماره 7.
اسدی، علی اکبر، ساختار جدید قدرت در عراق: دیدگاه و عملکرد دولت‌های عربی،فصلنامه مطالعات جهان اسلام، سال هفتم، اسفند 1385.
اسدی، علی اکبر. 1386. شرایط و روند تحولات امنیتی عراق و چالش‌های پیش‌رو. فصلنامه مطالعات منطقه ای جهان اسلام. سال دهم. شماره 1 .
اسدی، علی اکبر. 1388. القاعده عراق و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه مطالعات راهبردی جهان اسلام. سال دهم. شماره 2.
امجدنیا، سیدحسین. 1386. رویکردهای ایران و آمریکا در عراق. فصلنامه مشرق. سال سوم. شماره 12.
اکبری، سیدعلی. 1388. جریان های تأثیرگذار در انقلاب اسلامی. فصلنامه ظهور. سال اول، شماره 2 .
اکبری، کمال.1388. نقش احزاب در سیاست پس از انقلاب اسلامی. فصلنامه علوم سیاسی. سال دوازدهم، شماره 47.
ایوبی، حجت الله.1388. چهار دیدگاه در جامعه شناسی احزاب. فصلنامه اطلاعات سیاسی – اقتصادی. شماره 127 و 128.
ایوبی، حجت الله.1390. بایسته های تحزب پایدار. فصلنامه اطلاعات سیاسی – اقتصادی. شماره 283.
برزگر، کیهان.1386. ایران، عراق جدید و نظام امنیت منطقه ای خلیج فارس.فصلنامه پژوهش. شماره 43.
بهشتی نژاد، سیدمحمد صالح.1392. بررسی شکل گیری و پویایی احزاب بر اساس نظریه گفتمان. ره آورد سیاسی. سال یازدهم، شماره 41.
پورسعید،فرزاد. 1382. عراق جدید و تهدید منزلت منطقه‌ای جمهوری اسلامی. فصلنامه مطالعات راهبردی. شماره 6 .
پورسعید، فرزاد. 1389. برآورد استراتژیک عراق آینده. فصلنامه مطالعات راهبردی. سال سیزدهم. شماره 1 .
تلاشان، حسن. 1389. دورنمای ژئوپلتیک شیعه در عراق. فصلنامه علمی- پژوهشی شیعه شناسی. سال هشتم. شماره 31 .
جاودانی مقدم، مهدی و ابوذر گوهری مقدم. 1385. استراتژی آمریکا در قبال جهان تشیع. فصلنامه دنیای اسلام. شماره 14 .
حاجی یوسفی، امیرمحمد.1390. احزاب سیاسی و کثرت گرایی در جهان سوم. فصلنامه اطلاعات سیاسی – اقتصادی. شماره 139 و 140.حافظ نیا،محمدرضا،تاثیر خودگردانی کردهای شمال عراق بر کشورهای همسایه، فصلنامه نگاره، سال اول، شماره 1.
خدایی، ولی الله.1388. سیاست خارجی آمریکا پس از 11 سپتامبر. فصلنامه دانشگاه آزاد آشتیان. شماره 2
خرمشاد، محمدباقر و علی باقرپناه. 1388. آمریکا و ضرورت در پیش گرفتن رویکرد چندجانبه گرایی، عدم تمایل یا عدم توان. فصلنامه علوم سیاسی دانشگاه تهران مرکز. سال اول. شماره 3.
خسروی،غلامرضا، مولفه‌های داخلی پایدار و موثر بر سیاست خارجی عراق جدید،فصلنامه مطالعات راهبردی، سال سیزدهم،شماره 1، 31 خرداد 1389.
رحیمی، حسین.1375. نقش احزاب در توسعه سیاسی و امنیت ملی. فصلنامه مطالعات راهبردی. شماره 4.
درویشی، فرهاد و اعظم پرتو.1390. بازیگران صحنه سیاسی عراق،ماهنامه امید، سال چهارم، شماره 13.
دهشیار، حسین.1386. عراق: امنیت به مثابه هویت. فصلنامه مطالعات خاورمیانه. سال چهاردهم. شماره 2و 3 .
روحانی نژاد، طهمورث. 1386. محیط منطقه‌ای و امنیت ملی در عراق. ماهنامه اطلاعات راهبردی. شماره 78.
رها، مجید.1387. نقش احزاب و تشکل های سیاسی در رفتار سیاسی مطلوب. فصلنامه اندیشه انقلاب اسلامی. شماره 23 .4
رهبر، عباسعلی و دیگران.1390. امکان های جهان زیستی جمهوری اسلامی ایران برای مشارکت سیاسی. فصلنامه راهبرد. سال بیستم، شماره 60.
سجادپور، سیدمحمد کاظم. 1383. امنیت بین المللی پس از صدام. ماهنامه دیدگاهها و تحلیلها. شماره 3 .
سجادپور، سیدمحمد کاظم. 1383. ایران و بحران های بین المللی عراق: چالش ها و واکنش ها. فصلنامه سیاست خارجی. سال هیجدهم. شماره 4 .
سریع القلم، محمود.1388. آمریکا و ضرورت در پیش گرفتن رویکرد چندجانبه گرایی، عدم تمایل یا عدم توان، فصلنامه علوم سیاسی دانشگاه تهران مرکز، سال اول، شماره 3.
سلامی، محمد، تعارضات و منابع تنش در مناسبات ایران و عراق پس از صدام،بولتن موسسه ابرار معاصر تهران،خرداد 1389.
سیدنژاد، سیدداود. 1389. سیاست خارجی آمریکا در خاورمیانه بعد از سقوط صدام. ماهنامه کاوش. سال پنجم. شماره 18.
صفری، داود.1385. سیاست خارجی آمریکا در خاورمیانه بعد از سقوط صدام، ماهنامه کاوش، سال پنجم، شماره 18.
ضابط پور، غلامرضا.1380. ناکارآمدی احزاب سیاسی در ایران معاصر. فصلنامه علوم سیاسی. سال چهارم، شماره 16.
فلاحی،سارا. 1393. عربستان و حمایت از تروریسم تکفیری(چرایی و چگونگی). ماهنامه تخصصی ثاقب. شماره 16 و 17.
غرایاق زندی، داود.1390. احزاب و قوم گرایی. فصلنامه راهبرد. شماره 29.
قادری کنگاوری، روح الله. 1386. بحران عراق و مدیریت کشمکشها در خاورمیانه. اطلاعات سیاسی – اقتصادی. شماره 247 و 248 .
قاسمی، علیرضا. 1389. یکجانبه گرایی و راهبردهای سیاست خارجی آمریکا. فصلنامه مطالعاتی تهران مرکز. دور جدید. شماره 1.
کاکایی، سیامک.1390. عراق فدرال، فرصتها و چالش ها، فصلنامه مطالعات منطقه ای، سال نهم، شماره 33 و 34.
مسعودنیا، حسین و داود نجفی. 1390. احزاب و توسعه سیاسی در ایران. مجله علمی – تخصصی پژوهش های سیاسی. سال اول، شماره 2 .
موسسه چاتام هاوس.1383. آمریکا و جنگ عراق.ترجمه خسرو دهقان. ماهنامه توسن. شماره 9.
نادری باب اناری، مهدی.1388. پارادوکس احزاب سیاسی در دوران پهلوی دوم. فصلنامه دانشگاه امام صادق. شماره 4.
نادری،حمید.1387. سیاست جدید امنیت منطقه‌ای عراق،ماهنامه همشهری دیپلماتیک،سال دوازدهم، شماره 16.
نظری، علی اشرف.1390. احزاب سیاسی و هویت ملی؛ تاملی در کارکردها و چشم اندازها. فصلنامه مطالعات امنیت ملی. سال دوازدهم، شماره 1 .
نقیب زاده، احمد.1387. نقش، رفتار و عملکرد احزاب در جوامع امروز. فصلنامه اطلاعات سیاسی – اقتصادی. شماره 135 و 136.
نقیب زاده، احمد و غلامعلی سلیمانی.1388. نوسازی و شکل گیری احزاب در جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه سیاست. دوره 39، شماره 4.
هراتی،حسین.1389. پیامدهای خروج نیروهای آمریکایی از عراق، فصلنامه ماهان،سال اول، شماره3.
یزدانی، محمدعلی و علیرضا شیخ حسینی. 1392. بازیگران مؤثر بر آینده عراق، منافع و سناریوها. ویژه نامه موسسه ابرار معاصر تهران. شماره 14 .

Abstract:
The present study is the role of political parties in Iraq and its role in the process of democracy-building to that. The main question is that these political parties of Iraq in the process of building democracy in Iraq, what role did they have? In response to this hypothesis is that the Iraqi political parties raised the most important factor in the formation of the democratic process in this country. A subsidiary question is also the most important species raised obstacles on the way of the process of democracy building in Iraq mean? In response to this hypothesis is that the design challenges within the ruling party and the parties of Iraq being Panel sectarianism has caused to the parties in the process of building democracy from Iraq to play an effective role. Type of research methodology is descriptive, analytical study. As well as of the opinions of the parties we’ve used as a theoretical framework.
With the formation of a new Government in Iraq, the political structures of the country was undergoing a major transformation and change. There is also the wide and the involvement of regional countries and the complexity of the situation “on framanteghh. Due to these circumstances, the Iraqi political parties to be as stimulating democracy in this country Act, because there have been wide differences in the process of building democracy will have a major role.
Keywords:
Building democracy in Iraq, the Shiites, Sunni, Kurds, parties

دسته بندی : پایان نامه ها

دیدگاهتان را بنویسید